Sociale ontwikkelingsverschillen in strategieën bij jongens en meisjes
Hoewel ieder mens uniek is, zien we in de praktijk bepaalde tendensen in hoe jongens en meisjes sociale situaties benaderen. Deze verschillen zijn geen vaste regels, maar ontstaan vaak door een combinatie van persoonlijkheid, omgeving en sociale verwachtingen.
Jongens: meer ruimte voor eigen gedrag
Bij veel jongens valt op dat zij:
- minder gericht zijn op groepsgedrag
- sneller hun eigen koers varen
- minder druk voelen om zich aan te passen om erbij te horen
Dit betekent niet dat ze geen sociale uitdagingen ervaren. Integendeel: wanneer hun gedrag afwijkt van wat de omgeving verwacht, kunnen ze onzeker worden of negatieve feedback krijgen. Maar hun strategie is vaak meer zichtbaar en daardoor eerder herkenbaar.
Meisjes: sterk in observeren en aanpassen
Bij veel meisjes zien we juist dat zij:
- groepsgedrag nauwkeurig observeren
- sociale regels en verwachtingen snel oppikken
- zich actief aanpassen om erbij te horen
- gedrag spiegelen om niet op te vallen
Deze strategieën kunnen heel effectief zijn, maar kosten vaak veel energie. Omdat meisjes zich sociaal “goed” lijken te redden, vallen hun uitdagingen minder op.
🌿 Masking: waarom vrouwen vaak later worden gediagnosticeerd
De hierboven beschreven verschillen spelen een grote rol in de diagnostische vertraging bij vrouwen.
Veel meisjes en vrouwen ontwikkelen al vroeg masking (camoufleren):
- sociaal gedrag kopiëren
- emoties verbergen
- gesprekken voorbereiden of scripts gebruiken
- overmatig analyseren van sociale situaties
- na school of werk volledig uitgeput raken
Omdat ze ogenschijnlijk goed functioneren, worden signalen vaak gemist door ouders, scholen en hulpverleners. Bovendien zijn veel diagnostische criteria historisch gebaseerd op jongens en mannen, waardoor vrouwelijke kenmerken minder snel worden herkend.
Het gevolg:
Veel vrouwen krijgen pas op latere leeftijd een diagnose, vaak wanneer ze vastlopen in studie, werk, relaties of door langdurige overbelasting.
🌿 Waarom dit onderscheid belangrijk is
Het doel is niet om jongens en meisjes in hokjes te plaatsen, maar om te begrijpen hoe verschillend autisme zich kan uiten. Door deze variaties te erkennen:
- herkennen we signalen eerder
- begrijpen we waarom sommige mensen jarenlang onzichtbaar worstelen
- kunnen scholen en werkgevers beter aansluiten bij individuele behoeften
- ontstaat er meer ruimte voor ieders natuurlijke manier van zijn
Terug naar autisme, opleiding en systemen
